Episode Description
සීලය සහ ඤාණය
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
(00:00:00) ආරම්භය සහ නමස්කාරය - ධර්ම දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා ගායනා කිරීම සහ බුද්ධ නමස්කාරය සිදු කිරීම.
(00:01:23) දේශනාවේ දායකත්වය සහ අරමුණ - ධර්ම දේශනාව සඳහා දායකත්වය දක්වන පින්වතුන් පිළිබඳව සඳහන් කිරීම.
(00:01:57) ධර්මය තමා තුළට අදාළ කරගැනීමේ වැදගත්කම - බාහිර ලෝකයට නොරැවටී බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මය තමාගේ ජීවිතය තුළින් විමසා බැලීමේ වැදගත්කම පැහැදිලි කිරීම.
(00:04:54) නන්දන දේවපුත්රයාගේ ප්රශ්නය: සැබෑ සිල්වතා සහ ඥාණවන්තා කවුද? - වේලුවනාරාමයේදී නන්දන දේවපුත්රයා බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් සැබෑ සිල්වතා සහ ඥාණවන්තයාගේ ස්වරූපය විමසා සිටි ආකාරය.
(00:07:02) බුද්ධ ශාසනයේ ප්රධාන ඉලක්කය වන ඥාණය - දානමානාදී පුණ්යකර්මවලට වඩා බුදුසසුන තුළ ඥාණය (සම්මා දිට්ඨිය) ගොඩනඟා ගැනීම ප්රධාන වන බව පැහැදිලි කිරීම.
(00:11:12) ඉන්ද්රිය සංවරය සහ දිට්ඨි විපල්ලාසය - ඇස, කන ආදී ඉන්ද්රියයන්ගෙන් අරමුණු ගැනීමේදී ඒවා මත පදිංචි වීම නිසා දිට්ඨි විපල්ලාස ඇතිවන ආකාරය.
(00:15:20) 'යෝ සීලවා පඤ්ඤවා භාවිතත්තෝ' ගාථාවේ අර්ථය - බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ගාථා රත්නය ඇසුරින් සීලය සහ ඥාණය එකිනෙකට උපකාරී වන ආකාරය විග්රහ කිරීම.
(00:27:37) සීලය, කම්ම භවය සහ උප්පත්ති භවය - අරමුණුවල ඇලීම සහ ගැටීම නිසා චිත්ත විපල්ලාස, කම්ම භවය සහ උප්පත්ති භවය සකස් වන ආකාරය සහ සීලයෙන් එය වළක්වන හැටි.
(00:33:43) ප්රඥාව යනු සියල්ල දුක වශයෙන් අවබෝධ කරගැනීමයි - සංසාරික පැවැත්මේ සියලු ක්රියාවලීන් දුක්ඛ ආර්ය සත්යය ලෙස නුවණින් දැකීම ප්රඥාව බව පැහැදිලි කිරීම.
(00:36:31) භාවිතත්තෝ: ප්රඥාව වඩා වර්ධනය කිරීම - අවබෝධ කරගත් ප්රඥාව සිත තුළ ප්රගුණ කිරීම හෙවත් භාවනානුයෝගීව වැඩීම.
(00:37:28) සමාහිතෝ: සිත එකඟ කරගැනීම - ආනාපානසති ආදී භාවනා අරමුණක සිත තබාගෙන සිත සමාහිත කරගැනීමේ අවශ්යතාව.
(00:38:55) ඥාණරතෝ: ධ්යාන සුවය ලැබීම - කාමයන්ගෙන් සහ අකුසලයන්ගෙන් වෙන්වී ධ්යාන සමාපත්තීන් ලැබීම සහ එහි ඇලී සිටීම.
(00:40:10) සතිමා: ඇතිවීම සහ නැතිවීම නුවණින් දැකීම - සිත තුළ ඇතිවන නාම-රූප ධර්මයන්ගේ ඇතිවීම සහ නැතිවීම පිළිබඳව සිහියෙන් පසුවීම.
(00:44:38) සියලු සෝක ගිනි නිවා අරහත්වයට පත්වීම - මෙම පිළිවෙත අනුගමනය කිරීමෙන් සියලු සෝක දුක් නැතිකර කෙලෙස් නසා අන්තිම දේහධාරී රහතන් වහන්සේ නමක් බවට පත්වන ආකාරය.
(00:47:35) පුණ්යානුමෝදනාව සහ ප්රාර්ථනා - ධර්ම දේශනාවේ දායක පින්වතුන්ට, මියගිය ඥාතීන්ට සහ දෙවියන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම.
නන්දන දේවපුත්රයා විසින් බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් විමසන ලද ප්රශ්නයක් ඇසුරින් සීලය සහ ඤාණය (ප්රඥාව) අතර පවතින සැබෑ සම්බන්ධතාවය පැහැදිලි කෙරෙන ධර්ම දේශනාවකි.
මෙහිදී ප්රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු:
- බුද්ධ ශාසනයේ ප්රධාන ඉලක්කය වන ඤාණය (සම්මා දිට්ඨිය) ගොඩනඟා ගන්නා ආකාරය.
- ඉන්ද්රියයන්ගෙන් අරමුණු ගැනීමේදී ඇතිවන දිට්ඨි විපල්ලාස, චිත්ත විපල්ලාස, කම්ම භවය සහ උප්පත්ති භවය සිදුවන ආකාරය.
- 'යෝ සීලවා පඤ්ඤවා භාවිතත්තෝ' යන ගාථා රත්නයට අනුව සීලවා, පඤ්ඤවා, භාවිතත්තෝ, සමාහිතෝ, ඤාණරතෝ සහ සතිමා යන අංගයන්ගේ ගැඹුරු අර්ථ දැක්වීම.
- සීලයෙන් ඤාණයත්, ඤාණයෙන් සීලයත් තහවුරු වෙමින් අරහත්වය දක්වා සිත දියුණු කරන ආකාරය.
📌 දේශනාවේ ප්රධාන මාතෘකා:
(00:00:00) ආරම්භය සහ නමස්කාරය - ධර්ම දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා ගායනා කිරීම සහ බුද්ධ නමස්කාරය සිදු කිරීම.
(00:01:23) දේශනාවේ දායකත්වය සහ අරමුණ - ධර්ම දේශනාව සඳහා දායකත්වය දක්වන පින්වතුන් පිළිබඳව සඳහන් කිරීම.
(00:01:57) ධර්මය තමා තුළට අදාළ කරගැනීමේ වැදගත්කම - බාහිර ලෝකයට නොරැවටී බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මය තමාගේ ජීවිතය තුළින් විමසා බැලීමේ වැදගත්කම පැහැදිලි කිරීම.
(00:04:54) නන්දන දේවපුත්රයාගේ ප්රශ්නය: සැබෑ සිල්වතා සහ ඥාණවන්තා කවුද? - වේලුවනාරාමයේදී නන්දන දේවපුත්රයා බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් සැබෑ සිල්වතා සහ ඥාණවන්තයාගේ ස්වරූපය විමසා සිටි ආකාරය.
(00:07:02) බුද්ධ ශාසනයේ ප්රධාන ඉලක්කය වන ඥාණය - දානමානාදී පුණ්යකර්මවලට වඩා බුදුසසුන තුළ ඥාණය (සම්මා දිට්ඨිය) ගොඩනඟා ගැනීම ප්රධාන වන බව පැහැදිලි කිරීම.
(00:11:12) ඉන්ද්රිය සංවරය සහ දිට්ඨි විපල්ලාසය - ඇස, කන ආදී ඉන්ද්රියයන්ගෙන් අරමුණු ගැනීමේදී ඒවා මත පදිංචි වීම නිසා දිට්ඨි විපල්ලාස ඇතිවන ආකාරය.
(00:15:20) 'යෝ සීලවා පඤ්ඤවා භාවිතත්තෝ' ගාථාවේ අර්ථය - බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ගාථා රත්නය ඇසුරින් සීලය සහ ඥාණය එකිනෙකට උපකාරී වන ආකාරය විග්රහ කිරීම.
(00:27:37) සීලය, කම්ම භවය සහ උප්පත්ති භවය - අරමුණුවල ඇලීම සහ ගැටීම නිසා චිත්ත විපල්ලාස, කම්ම භවය සහ උප්පත්ති භවය සකස් වන ආකාරය සහ සීලයෙන් එය වළක්වන හැටි.
(00:33:43) ප්රඥාව යනු සියල්ල දුක වශයෙන් අවබෝධ කරගැනීමයි - සංසාරික පැවැත්මේ සියලු ක්රියාවලීන් දුක්ඛ ආර්ය සත්යය ලෙස නුවණින් දැකීම ප්රඥාව බව පැහැදිලි කිරීම.
(00:36:31) භාවිතත්තෝ: ප්රඥාව වඩා වර්ධනය කිරීම - අවබෝධ කරගත් ප්රඥාව සිත තුළ ප්රගුණ කිරීම හෙවත් භාවනානුයෝගීව වැඩීම.
(00:37:28) සමාහිතෝ: සිත එකඟ කරගැනීම - ආනාපානසති ආදී භාවනා අරමුණක සිත තබාගෙන සිත සමාහිත කරගැනීමේ අවශ්යතාව.
(00:38:55) ඥාණරතෝ: ධ්යාන සුවය ලැබීම - කාමයන්ගෙන් සහ අකුසලයන්ගෙන් වෙන්වී ධ්යාන සමාපත්තීන් ලැබීම සහ එහි ඇලී සිටීම.
(00:40:10) සතිමා: ඇතිවීම සහ නැතිවීම නුවණින් දැකීම - සිත තුළ ඇතිවන නාම-රූප ධර්මයන්ගේ ඇතිවීම සහ නැතිවීම පිළිබඳව සිහියෙන් පසුවීම.
(00:44:38) සියලු සෝක ගිනි නිවා අරහත්වයට පත්වීම - මෙම පිළිවෙත අනුගමනය කිරීමෙන් සියලු සෝක දුක් නැතිකර කෙලෙස් නසා අන්තිම දේහධාරී රහතන් වහන්සේ නමක් බවට පත්වන ආකාරය.
(00:47:35) පුණ්යානුමෝදනාව සහ ප්රාර්ථනා - ධර්ම දේශනාවේ දායක පින්වතුන්ට, මියගිය ඥාතීන්ට සහ දෙවියන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම.
පූජ්ය හසලක සීලවිමල ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Hasalaka Seelawimala Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.
Pragna TV | Ven Hasalaka Seelawimala Thero | 2025-10-30 | 09:00 AM Telecast